چهارشنبه ۸ آبان ۱۳۸۷
شماره ۱۱۵۲
 
۹ فرهنگ و هنر اسلامي  
 
شماره قبل
"بازخوانى روشى نو در تفسير قرآن" به چاپ دوم رسيد
مؤسسه بوستان كتاب قم، كتاب "بازخوانى روشى نو در تفسير قرآن" كه شرح نظري قرآن‌پژوهان كشور در ارتباط با تفسير راهنماست را در ماه جاري براي دومين‌بار منتشر كرده است.
چاپ دوم كتاب "بازخوانى روشى نو در تفسير قرآن" در واقع گزارشِ كاملى از همايش بررسى ابعاد علمى و اجتماعى تفسير راهنماست و در آن، قرآن‏پژوهان از ابعاد گوناگون اين تفسير سترگ، سخن گفته‏اند. تفسير راهنما، ارائه‌دهنده سبك جديدى در برداشت‏ها و نيز انعكاس ديدگاه‏هاى مختلف تفسيرى به روش موجز و گويا است. اين تفسير، پس از انتشار، با استقبال روبه‏رو شد و انديشوران اسلامى درباره آن ديدگاه‏هاى خود را ابراز كردند.
تفسير راهنما اثر آيت‌الله اكبر هاشمي رفسنجاني و جمعي از محققان مركز فرهنگ و معارف قرآن است. آيت‌الله هاشمي رفسنجاني، در سال‏هاي مبارزه و زندان، تدوين فرهنگي از موضوعات گسترده را لازم مي‌بيند و بر اين‌اساس، كار تدوين كليد قرآن را با فيش‌برداري موضوعات آن به انجام مي‌رساند؛ وي در زندان حدود 22 دفتر دويست برگي از اين فيش‏ها فشرده آماده كرد. پس از زندان، تصميم گرفت موضوعات را بر اساس حروف الفبا تنظيم و به‌ترتيب منطقي ذيل عنواني كلي قرار دهد؛ ولي مسئوليت‏هاي سنگين فرصت چنين كاري به او نداد. بنابراين، تكميل اين طرح عظيم را به جمعي از محققان مركز فرهنگ و معارف قرآن حوزه علميه قم واگذار شد. اين گروه، براي اين مجموعه از فيش‏هاي تفسيري، تحقيق مجدد و استناد به منابع و روايات را لازم ديده و آن را به انجام مي‌رسانند. هدف آيت‌الله هاشمي رفسنجاني از تدوين و تنظيم اين برداشت‏هاي قرآني، تهيه كليد مفاهيم و معارف قرآني بود. البته وقتي كار در اختيار مركز فرهنگ و معارف قرآن قرار گرفت، آنان به گستردگي فرايند تحقيق در معارف قرآني افزودند و جز اين هدف، اهداف ديگري نيز در نظر گرفتند. در مجموع اين اثر با چهار هدف اصلي شكل گرفت: كه هدف نخست آن تفسير تربيتي قرآن و هدف دوم ارائه برداشت‏ها و فيش‏هاي قرآني به ترتيب سوره‏ها (از سوره حمد تا پايان) است. ذيل آيه هرچه از آن استفاده مي‌شود به‌ترتيب منطقي و دسته‌بندي آورده شد و اين كار با نام تفسير راهنما انجام گرفت.
در اين تفسير، سعي بر آن بوده هر موضوع و مفهوم كه از آيات شريفه قرآن استفاده مي‌شود، به‌صورت مستقل ذكر شود. از اين‌رو، به تناسب هرآيه چندين برداشت در ذيل آن قرار گرفته و در مواردي نيز نحوه استفاده از آيه تبيين شده است. در اين تفسير، آن دسته از روايات كه جنبه تفسيري دارد و محقق را در فهم مقصود آيه ياري مي‌كند، آمده است. البته در گزينش روايات به معيارهايي نظير متن، سند و خصوصيات ديگر توجه شده است. اين روايات در پايان هر آيه ذكر شده تا خواننده هنگام مراجعه به آيه، به روايات آن نيز دسترسي داشته باشد.
اين تفسير از روشي بديع در ارائه مفاهيم و موضوعات قرآن استفاده كرده است. ارائه تفسير قرآن به اين سبك، در تدريس و تفهيم مطالب قرآني، موفقيت‏هاي فراواني در پي داشت.
در اين تفسير، دو نوع فهرست وجود دارد: فهرست پاياني هر آيه و فهرست پاياني جلد. در پايان هر آيه، عناوين موجود در آيه و برداشت‏ها به صورت عنوان‏هاي اصلي و فرعي طبقه‌بندي شده است. مراجعه‌كننده مي‌تواند با مراجعه به فهرست پاياني هرآيه كه مانند شناسنامه آيه است، نماي كلي موضوعات و مفاهيم را به دست آورده، چشم‌اندازي از آيه در اختيار داشته باشد.
در پايان هر جلد نيز مجموعه نمايه‏هاي آن به شكل الفبايي ـ موضوعي رده‌بندي شده تا مراجعه‌كننده بتواند به راحتي موضوعاتي اصلي و فرعي مورد نياز خود را بيابد و به آن مراجعه كند.
2. فرهنگ موضوعي قرآن (كليد قرآن): اين قسمت به فهرست موضوعي الفبايي عناوين و مطالب جمع آوري شده مي‌پردازد. قسمت نخست آن، به صورت كامپيوتري، باعنوان "تبيان 3" منتشر شده و كار چاپ آن با انتشار جلد اول (فرهنگ قرآن) آغاز شده است.
3. تهيه بانك "اطلاعات معارف قرآن كريم": در اين مجموعه، تمامي منابع، مأخذ و مدارك معارف قرآني شناسايي و گردآوري و محتواي آن‏ها بر اساس نظمي منطقي طبقه‌بندي شده است.
4. "تفسير موضوعي قرآن": نهايي‌ترين و اساسي‌ترين هدف اين مجموعه تهيه تفسير موضوعي، پس از گردآوري برداشت‏ها و دسته‏بندي موضوعاتي و آماده شدن بانك اطلاعات قرآن كريم، است.
بالای صفحه

عضو كميسيون فرهنگي مجلس:
آثار فاخر هنري ابزارهاي انتقال مفاهيم ديني به خارج كشور است

با توجه به جايگاه هنر در انتقال پيام و فراملي بودن جشنواره امام رضا (ع)، آثار فاخر اين جشنواره يكي از بهترين ابزارهاي انتقال مفاهيم ديني به خارج از مرزهاي كشور است.
جواد آرين‌منش اظهار كرد: زمينه انتقال مسائل فرهنگي و مفاهيم اسلامي در خارج از كشور فراهم است و جشنواره فرهنگي هنري امام رضا (ع) مي‌تواند نقش موثري در اين راستا ايفا كند.
وي به فراهم آمدن زمينه‌هاي لازم براي برگزاري اين جشنواره در سطح بين‌المللي اشاره كرد و گفت: برنامه‌ريزي‌هاي قابل قبولي در اين زمينه انجام شده و روند كار رو به تكامل است اما براي تعميق و افزايش كيفيت برنامه‌ها تلاش بيشتري نياز است.
نماينده مشهد و كلات در مجلس با اشاره به اشتياق تمام استان‌هاي كشور براي سهيم‌ شدن در جشنواره امام رضا (ع) افزود: وقتي يك موضوع مشخص به يك استان واگذار شود، كار به ‌صورت تخصصي‌تر پيگيري شده و اين امر در بالابردن كيفيت كار موثر مي‌شود كه اين يكي از نقاط قوت جشنواره ششم است.
آرين‌منش تلاش‌هاي صورت گرفته براي نشر معارف قرآني در سال‌هاي اخير را قابل قدرداني خواند و تصريح كرد: جشنواره فرهنگي هنري امام رضا (ع) يكي از اقدامات ارزشمند صورت گرفته در اين زمينه است كه توانسته حتي در سطح بين‌المللي نيز تاثيرگذار باشد.
نايب رئيس كميسيون فرهنگي مجلس بر ضرورت تاثيرگذاري اين جشنواره در حوزه‌هاي مختلف تاكيد كرد و افزود: در جشنواره فرهنگي هنري امام رضا (ع) بايد علاوه بر بهره‌گيري از حضور چهره‌هاي شناخته شده و برجسته زمينه مشاركت كساني كه در چند سال گذشته استعدادهاي خود را نمايان كرده‌اند نيز فراهم شود.

بالای صفحه

يك طلبه فيلمنامه‌نويس‌:
از طلاب فيلمنامه نويس حمايت شود
 يكي از طلاب فعال در عرصه فيلمنامه نويسي، حمايت از طلاب فيلمنامه‌نويس را گامي مهم در جهت ارتقاي سطح كيفي و پرداختن به موضوعات مذهبي در سينماي ايران دانست.
سميه مير مهدوي، طلبه هنرمند و فيلمنامه نويس، گفت: در سال 81 كلاس‌هاي آموزش فيلمنامه‌نويسي طلاب از سوي مركز مديرت در فرهنگسراي ارسباران تشكيل شد كه از هر مدرسه علميه به صورت تقريبي سه نفر در اين كلاس‌ها شركت داشتند.
وي در ادامه افزود: استاداني كه در اين كلاس‌ها به طلاب آموزش مي‌دادند، استادان برتر عرصه سينما بودند از جمله آقاي اسفندياري و سجاد‌پور، همچنين از سوي مشاور رييس جمهور هم مورد حمايت قرار گرفتيم.
مير مهدوي درباره فيلمنامه خود با نام"‌خاك اثير" تصريح کرد: اين فيلمنامه درباره مقام مادر نوشته شده است كه در همايش برگ سپيد، مقام اول را كسب كرد و از سوي سازمان ملي جوانان و امور امور زنان نهاد رياست جمهوري تقدير شد.
اين طلبه هنرمند به حمايت نشدن فيلمنامه‌هاي طلاب اشاره کرد و ابراز داشت: اگر از طلابي كه در اين زمينه فعاليت مي‌كنند، حمايت‌هاي لازم صورت گيرد، آنها مي‌توانند فيلمنامه‌هايي ارزشمند كه بار فرهنگي و ديني و آموزشي را داشته باشند را در اختيار كارگردانان بگذارند كه اين گام مهمي در جهت ارتقاي سطح كيفي و معنويت بخشي هنر سينما است.
بالای صفحه

اسماءالحسني با 6 رنگ مختلف نشان داده مي‎شوند

در پي استفاده از نامهاي ساختگي براي خداوند در مصر، عضو شوراي عالي امور اسلامي اين کشور گفت: قرآني با 6 رنگ به نگارش در مي‌آيد تا اسماء الحسني، صفات، افعال سلبي و ثبوتي خداوند با رنگهاي مختلف نشان داده شود. شيخ يوسف البدري عضو شوراي عالي امور اسلامي مصر اظهار داشت: وجه تسميه خداوند به اين 21 نام مجاز نيست. زيرا برخي از اين اسما از افعال گرفته شده اند که نبايد تبديل به اسم شده و از آنها استفاده شود. يعني همانگونه که هست بايد مورد استفاده قرار گيرد.
وي گفت: قرآن جديدي با 6 رنگ به نگارش در مي آيد که رنگ قرمز نشان دهنده اسما الحسني، رنگ سبز افعال خداوند، آبي اسمهاي مضاف اليه و موصوف، بنفش و صورتي براي صفات خداوند و قهوه اي روشن براي صفات و افعال سلبي خداوند به کار برده مي شوند .
يوسف البدري يادآور شد: اين قرآن به مجمع مطالعات اسلامي به منظور تبادل آرا و مشورت فرستاده مي شود چندي پيش دادگاه قضايي مصر در اقدامي بي‌سابقه نسبت به برخي از اسماءالحسني که در بزرگترين مساجد اين کشور منقش شده اند، هشدار داده و آنها را ساختگي خواند. اين نامها از سوي 50 مبلغ مسلمان و استاد دانشگاه و محقق فقه و عقيده بررسي و جعلي بودن آنها اعلام شده است

بالای صفحه

منيژه حكمت:
سينماي اجتماعي آتش ناهنجاري‎هاي جامعه را خاموش مي‎كند

گروه فرهنگ وهنر اعتدال : "منيژه حكمت" گفت: آسيب‎هاي اجتماعي در جامعه فعلي همانند آتش زير خاكستر است و فيلمسازان اجتماعي با مطرح كردن اين معضلات و ناهنجاري‎ها درصدد خاموش كردن اين آتش هستند.
"منيژه حكمت" كارگردان و تهيه كننده سينماي ايران طي گفت‌وگويي با بيان اين مطلب گفت: سينما به عنوان رسانه‎اي موثر مي‎تواند نقش بسزايي دركاهش روند رو به رشد آسيب‎ها و ناهنجاري‎هاي اجتماعي در جامعه فعلي ما ايفا كند.
وي افزود: سينماگران و فيلمسازان با ساخت فيلم‎هاي اجتماعي، در حقيقت به دنبال ريشه‎يابي و طرح معضلات و آسيب‎هايي است كه گريبان‌گير نسل جوان كشور شده تا از اين طريق هشدارهاي لازم را به مسؤولان و قانون‌گذاران بدهند.
حكمت با انتقاد از تلقي سياه‎نمايي كه در چند ساله اخير، در ميان مسئولان رواج يافته است، اظهار داشت: نيات سينماگران از پرداختن به ناهنجاري‎هاي اجتماعي تقبيح رفتارهاي ناپسند و نامعمولي است كه جامعه آنها را نمي‎پسندد و بسيار تأسف‎بار است كه اين خدمت اجتماعي به سياه‎نمايي تعبير شود.
به اعتقاد كارگردان فيلم "سه زن"، نيروي انتظامي به عنوان متولي حفظ امنيت اجتماعي در جامعه، نقشي به‌سزا در تغيير نگاه مسؤولان داشته و در تعامل با هنرمندان مي‎تواند گام‎هاي موثرتري را براي پيشگيري و مقابله با اين ناهنجاري‎ها بردارد.
وي درباره نحوه تعامل پليس با فيلمسازان توضيح داد: تعامل پليس با هنرمندان به معني آن نيست كه فيلمنامه مطابق با سليقه و نظر مسوولان انتظامي باشد، بلكه نيروي انتظامي مي‎تواند با در اختيار گذاشتن اطلاعات كامل از نتايج بررسي‎هاي خود به نگارش فيلمنامه و خط فكري فيلمساز كمك كند.
منيژه حكمت با بيان اينكه هم‎اكنون تعامل فيلمسازان و پليس در سطح گسترده‎اي نيست، به سومين جشنواره فيلم پليس گفت: نيروي انتظامي با حمايت از توليدات و نمايش فيلم‎هاي اجتماعي، فرصت و بستر لازم را براي شناخت بيشترشرايط حاكم بر اجتماع فراهم كرده و براساس اين شناخت مي تواند نسبت به ياري قانونگذار براي مقابله با آسيب‎هاي اجتماعي اقدام كند.
وي در توضيح مشكلات پيش روي فيلمسازان اجتماعي به عواملي همچون توقيف، سانسور، نبود سرمايه‎گذار، پرهزينه بودن توليدات اجتماعي و در اختيار نداشتن آمار و اطلاعات دقيق از ميزان جرائم موجود در كشور اشاره كرد.
اين فيلمساز در پايان با بيان اينكه سينماي اجتماعي در دوره‎اي توانست نسبت به حل برخي از مشكلات اجتماعي گام‎هايي بردارد، يادآور شد: سينماي اجتماعي در مقاطعي طي دهه‎ گذشته توانست تاثير بسزايي در مطرح و معرفي كردن آسيب‎هاي اجتماعي و حتي درمان برخي از اين آسيب‎ها درجامعه داشته و در نتيجه ساخت اينگونه فيلم‎ها بود كه مكان‎هايي براي نگهداري زنان و دختران فراري ايجاد شد.
بنابر اين گزارش،سومين جشنواره فيلم پليس، از 19 تا 22 آذر ماه سالجاري در تهران برگزار خواهد شد و دبيرخانه آن واقع در شهرك قدس- بلوار فرحزادي- فلامك شمالي- خيابان 15- پلاك 25 آماده دريافت آثار هنرمندان است.
همچنين علاقه‎مندان مي‎توانند فيلمنامه‎هاي خود را علاوه برمراجعه حضوري از طريق سايت اينترنتي جشنواره به نشاني www.policefilm.ir ارسال كنند.

بالای صفحه

انيميشن شيوه اي نويني براي انتقال آموزه هاي ديني به کودکان 
 با توجه به فرهنگ اسلامي خانواده هاي ايراني، ساخت برنامه هاي انيميشن براي کودکان از شيوه هاي نوين در انتقال ارزش هاو باورهاي ديني است.
 " مريم موسوي، کارشناس امور بين الملل در صبا فيلم به ستاد خبري نخستين جشنواره بين المللي توليدات عفاف و حجاب "نور" گفت: صبا از سال 1373 به عنوان مرکزي مستقل از سازمان، کار خود را با هدف توليد انيميشن با زبان کودکانه شروع کرد.
وي با تاکيد بر اينکه صبا درتوليد کارها از تکنيکهاي جديد روز دنيا استفاده مي کند، افزود: در توليد کارها ارزش ديني از اهميت خاص و جذابيت ويژه برخوردار است که مورد استقبال کشورهاي اسلامي مانند لبنان، ترکيه، کشورهاي عربي و همسايه واقع شده است.
موسوي درباره تيزرهاي ميان برنامه اي تصريح کرد: صبا در اين زمينه از طرح هاي خاص و جديد حمايت کرده و استقبال مي کند.
وي خاطرنشان کرد: ساخت برنامه هايي براساس فرهنگ ايراني، اسلامي از اولويت هاي کاري صبا مي باشد و اين نياز براي سنين کودک و نوجوان احساس مي شود که در برنامه هاي تلويزيوني با زبان غير مستقيم آموزه هاي ديني به آنها آموزش داده مي شود. 

از 11تا 18 آبان ماه در تهران گشايش مي يابد
سومين جشنواره سراسري تجلي "فرهنگ رضوي" در آثار مکتوب ، مطبوعات و هنري

گروه فرهنگ وهنراعتدال :سومين جشنواره سراسري فرهنگي هنري امام رضا(ع) و حضرت معصومه (س) با جلوه هايي از فرهنگ رضوي در "آثار مکتوب"، "مطبوعات و خبرگزاري ها" و "هنر هاي تجسمي و دستي" با موضوع امام رضا (ع) و حضرت معصومه(س) از 11تا 18 آبان ماه در تهران برگزار مي شود.
"اسعد عجمي" دبير اجرايي اين جشنواره در گفت  و گويي اعلام کرد: جشنواره يادشده به مناسبت ميلاد سراسر نور عالم آل محمد(ص) حضرت امام رضا(ع) و کريمه اهل بيت حضرت معصومه(س) و همزمان با جشنواره بين المللي امام رضا(ع) و با هدف گسترش معارف اهل بيت(ع)، شناسايي، معرفي و تجليل از پديد آورندگان آثار مرتبط با با سيره رضوي به همت اداره کل بر پا خواهد شد.
وي افزود: جشنواره امسال نسبت به سال گذشته داراي تفاوت و نگاه جديد است که از جمله آن مي توان به اختصاص بخش مطبوعات و خبرگزاري هاي کشور و گسترش بخش هاي مکتوب و آثاري هنري است.
"عجمي" استقبال براي ارسال آثار را بسيار زياد ياد کرد و گفت: در بخش مطبوعات و خبرگزاري ها بيش از 400 اثر در زمينه هاي سرمقاله، ياد داشت، عکس خبري، طراحي، صفحه آرايي، گزارش، مصاحبه، تيتر و خبر رسيده که در نمايشگاهي با عنوان "تجلي فرهنگي رضوي در مطبوعات" به نمايش گذاشته مي شود.
در بخش آثار مکتوب نيز بيش از يکصد ناشر آثاري در زمينه هاي کتاب، مقاله، پايان نامه دانشگاهي، شعر ، خاطره، نمايش نامه، فيلم نامه، نقد ادبي، داستان، تحقيق و دست نوشته را به نمايش گذاشته مي گذارند.
همچنين 500 اثر در زمينه هاي هنرهاي تجسمي و هنرهاي دستي شامل رشته هاي گرافيک، عکس، تصوير سازي، طراحي، نقاشي، خوشنويسي، مجسمه سازي، نقاشي خط ، نگارگري، تشعير، مشبک، منبت، سفال، آثار حجمي و ... به دبيرخانه جشنواره رسيده که آثار برتر به بخش نمايش راه پيدا مي کند
دبير اجرايي سومين جشنواره سراسري فرهنگي هنري امام رضا(ع) و حضرت معصومه (س) يادآور شد: در روزهاي برگزاري جشنواره نشست هايي پيرامون بازشناسي شخصيت حضرت امام رضا (ع) و حضرت معصومه (س) براي دانش آموزان مدارس با هماهنگي وزارت آموزش و پرورش و سازمان تبليغات اسلامي برگزار مي شود.
همچنين همه روزه مسابقه حفظ احاديث شريف حضرت امام رضا (ع) و حضرت معصومه (س) براي تمامي مقاطع سني در بخش جنبي جشنواره برگزار خواهد شد.
خاطر نشان مي شود سومين جشنواره سراسري فرهنگي هنري امام رضا(ع) و حضرت معصومه (س) از 11 تا 18 آبان ماه در فرهنگسراي خاوران واقع در خيابان خاوران بر پا مي شود


افتتاح نمايشگاه عکس عفاف و حجاب (نور) در خانه عکاسان ايران
گروه هنر اعتدال : نمايشگاه عکس نخستين جشنواره بين المللي توليدات رسانهاي عفاف و حجاب (نور) 6 آبان ماه در محل خانه عکاسان ايران گشايش يافت.
به گزارش شوراي اطلاع رساني (نور) اين نمايشگاه با حضور دکتر حسن بنيانيان، مسئول معاونت هنري سازمان تبليغات اسلامي، رسول اولياء زاده رئيس خانه عکاسان ايران و  پروين سليحي دبير جشنواره نور  افتتاح شد.
بنابر اين گزارش در نمايشگاه بيش از 90 عکس در معرض ديد علا قه مندان قرار گرفته که به موضوع عفاف و حجاب در بخش عکس خلاقه خبري و حجاب در اقوام مي پردازد.
پروين سليحي درباره هدف از برگزاري اين نمايشگاه گفت: در اين نمايشگاه سعي بر اين بوده که توجه اصحاب هنر را به توليداتي که داراي پيام ارزشي هستند، جلب کنيم.
وي درباره جذب مخاطبين بخصوص جوانان در اين نمايشگاه افزود: از آنجايي که بيشتر مخاطبين ما را جوانان تشکيل مي دهند، سعي داشتيم در عکسهاي انتخابي سوژه ها بيشتر جوان باشند به استثناي چند عکس ورزشي که در نمايشگاه آمده و قرار است اين عکسها حذف شوند در بيشتر عکسها به عواملي چون زيبا شناختي و واقع گرايانه بودن تصاوير توجه شده است .
 گفتني است نمايشگاه عکس عفاف و حجاب (نور) تا يازدهم آبان ماه در خانه عکاسان ايران واقع در حوزه هنري برقرار است.