خانواده در قرآن

قسمت دوم
البته، اسلام مخالف اين نيست كه زن و شوهر از مال و مقام و قدرت و جمال يكديگر بهره مند شوند، اما به طور حتم، مخالف اين است كه: اساس تشكيل خانواده، اين امور مادى و غير قابل دوام باشد.
مى توان علت تشكيل خانواده را رفع نياز جنسى دانست. مسلماً نياز جنسى زن و مرد به يكديگر، عاملى است كه آنها را به يكديگر جذب مى كند و به تحمل يك سلسله مسؤوليت ها و محدوديت ها وا مى دارد، اما پر واضح است كه اين نياز نيز نمى تواند علت تامه تشكيل خانواده باشد.
نياز جنسى هميشه شديد نيست؛ در آغاز جوانى شديد است، امّا به تدريج كه سن بالا مى رود، اين نياز هم رو به ضعف مى گذارد، با اين حال مى بينيم كه در سنين بالا، زندگىِ خانوادگى از استحكام بيشترى برخوردار است و حتى در سنين بسيار بالا كه تقريباً اين نياز از بين رفته است، زن و شوهر آن چنان به وحدت مى رسند كه به طور كلى در يكديگر محو مى شوند و همچنان به هم عشق مى ورزند.
اگر علت تامه تشكيل خانواده نياز جنسى باشد، بايد زندگى خانوادگى تابع آن بوده، همچون خود آن نياز در معرض تغيير باشد.
وانگهى، اگر عامل گرايش زن و مرد به يكديگر رفع نياز جنسى باشد، هيچ ضرورتى ندارد كه زن و مرد با يكديگر پيمان زناشويى ببندند، آنها مى توانند زندگى انفرادى و آزاد داشته باشند و فقط براى رفع اين نياز طبيعى با يكديگر تماس حاصل كنند.
خانواده بر يك اصل و پايه مهم ترى استوار است؛ اصلى كه نه تنها رفع نياز جنسى تابع آن است، بلكه كليه عوارضى كه در اين كانون وجود دارد، تابع آن است.
اين اصل بايد شناخته شود تا زن و مرد، به هنگام بستن پيمان زناشويى گرفتار انحراف نشوند و تنها تكيه آنها بر همان اصل باشد و ساير چيزها را فرع قرار دهند.
ممكن است داشتن فرزند را اصل قرار دهيم، انسان ميل دارد كه ادامه وجود خودش را در فرزند بنگرد، علماى روان شناس، ميل به مادر شدن را طبيعى زنان مى دانند و انگيزه مادرى را از انگيزه هاى بسيار قوى مى شناسند؛ البته درباره انگيزه پدرى اختلاف كرده اند.
به هر حال، وجود فرزندان، از ثمرات شيرين ازدواج است. مردان و زنانى كه توانسته اند فرزندانى سالم و صالح تحويل جامعه دهند، احساس سرفرازى مى كنند.
بنابراين، شايد به جا باشد اگر گفته شود كه: تشكيل خانواده، به خاطر توالد و تناسل است، ليكن با همه اهميتى كه براى اين جنبه قائليم، نمى توانيم اين را نيز اصل و پايه يگانه و منحصر به فرد قرار دهيم.
بسيارند خانواده هايى كه صاحب فرزند نشده اند، يا فرزندى براى آنها نمانده است، مع الوصف، عشق و علاقه زنان و شوهران اين خانواده ها به يكديگر، به همان اندازه قوى است كه ساير زنان و شوهران؛ در عين حال، جاى انكار هم نيست كه بعضى از خانواده ها به خاطر فرزند دار نشدن، متلاشى شده اند.
در يكى از روايات آمده است كه پيامبر گرامى اسلامْ به پيروان خود فرمود:.
تَزَوَّجُوا... أما علمتُمْ أنّى أباهى بِكُمُ الاُمَمَ حَتّى بِالسِقْطِ؛(2).
ازدواج كنيد، زيرا من حتى به جنين هاى سقط شده شما بر امت هاى ديگر در روز قيامت مباهات مى كنم.
مسلماً در اين سفارش حكيمانه، به يكى از ثمرات گران بهاى زناشويى اشاره شده است، ولى دليل بر اين نيست كه فقط فلسفه زناشويى همين است و بس! همچنان كه در روايت ديگرى آمده است كه:.
مَنْ تَزَوَّجَ فَقَدْ أحْرَزَ نِصْفَ دِينِهِ؛(3).
هر كس ازدواج كند، نصف دين خود را حفظ كرده است.
اين هم كاملاً حكيمانه است، زيرا ازدواج، جوانان را از لغزش و انحراف و بى عفتى حفظ مى كند و آنها را در مقابل نيمى از چيزهايى كه دين را به خطر مى اندازد، بيمه مى نمايد.
ولى ديديم كه اين هم علة العلل ازدواج و پيمان زناشويى نيست؛ در عين حال، عامل رفعِ نيازِ جنسى و فرزنددار شدن، از عامل قدرت، مال، مقام و زيبايى، اهميت بيشترى دارد و حتى ازدواج هايى كه به خاطر اين امور، صورت مى گيرد، بيشتر و بهتر قابل دوام است تا ازدواج هايى كه به خاطر مال و مقام و قدرت و زيبايى.
ادامه دارد...

تربيت ديني كودك 

در نظام تربيتي اسلام مسئله تكريم و شخصيت دادن به فرزندان از اهميت شاياني برخوردار است، رسول‌اكرم(ص) دراين‌باره مي‌فرمايد: "فرزندان خود را تكريم كنيد و به آنها احترام بگذاريد و روش‌ها و آداب آنان را نيكو گردانيد كه در اين صورت مورد مغفرت و آمرزش قرار خواهيد گرفت."
وي مي‌افزايد: هرانساني دوست دارد كه در جامعه داراي شخصيت باشد، فرزندان نيز مانند ديگر ‌انسان‌ها خواهان اين مسأله هستند، اولين محيط اجتماعي براي كودكان خانواده است، اگر در اين محيط همواره مورد احترام بوده و مورد توهين و تحقير قرار نگيرند، ضمن آنكه احترام به ديگران را مي‌آموزند، طبيعي است كه فردي با شخصيت هم بار خواهند آمد.
والدين با استقلال دادن به كودك و ايجاد اعتماد به نفس در او سبب مي‌شوند تا او خود را فردي مؤثر و فعال احساس كند، نتيجه واگذاري مسئوليت به كودكان و به‌ويژه نوجوانان در محيط خانواده، متعهد و مسئول بار آمدن آنهاست و در سطوح بالاتر مي‌توانند به خوبي از ايفاي نقش خود برآيند.
برخورد مؤدبانه با آنها گرچه در سنين پايين باشند نقش مهمي در رشد شخصيت و احترام به آنها دارد، وقتي فرزندان در دامان والدين و آغوش خانواده مورد احترام قرار گيرند و شخصيت آنها مورد توهين و تحقير قرار نگيرد از حيث روحي تأمين مي‌شوند و داراي صفت پسنديده عزت نفس مي‌شوند.
رفتار تحقيرآمير و آميخته به طعن و ملامت سبب مي‌شود تا آنها به تدريج خود را موجودي بي‌ارزش دانسته و احساس كرامت و شخصيت خود را از دست بدهند و اين احساس، سرآغاز سقوط و انحطاط آنهاست.
اهميت دادن به شخصيت كودكان و نوجوانان باعث مي‌شود تا آنها در زمينه‌هاي مختلف زندگي متكي به خود بوده و در تصميم ‌گيري‌ها شخصاً اقدام كرده و چشم اميد به ديگران نداشته باشند، چنين افرادي در زندگي اجتماعي هرگز دچار خود باختگي در برابر بيگانگان نمي‌شوند و براي جامعه و ملت خود هويت و شخصيتي مستقل قائل هستند.
********
برقراري پيوندي عاطفي ميان والدين و فرزندان
برقراري پيوند روحي و عاطفي عميق ميان والدين و فرزندان سبب مي‌شود تا بسياري از نيازهاي روحي فرزندان در محيط سالم خانواده برآورده شود، هنگامي كه والدين با فرزندان خود رابطه‌اي صميمي داشته باشند، فرزندان مسائل خود را با آنها به راحتي بيان كرده و از راهنمايي‌هاي آنها استفاده مي‌كنند همچنين، همواره به والدين خود به ديد راهنماياني صميمي و مشاوراني دلسوز و مورد اعتماد مي‌نگرند.
سيراب كردن فرزندان از مهر و محبت توسط والدين سبب مي‌شود تا آنها از فرو رفتن در گرداب‌هاي انحراف مصون بمانند زيرا فرو رفتن در اين گرداب‌ها علتي جز كمبود محبت ندارد، اما در محبت كردن به فرزندان نيز همواره بايد اين نكته مورد توجه قرار گيرد كه محبت بيش از حد، باعث مي‌شود تا فرزندان بسيار وابسته و از خود راضي و پر توقع پرورش يابند.
آنگاه كه والدين به تمامي خواسته‌هاي فرزند خود جامه عمل بپوشانند سبب مي‌شوند تا فرزندانشان روحي ضعيف و رواني زود رنج بيابد و در نتيجه اعتماد به نفس و حس استقلال آنها شكسته مي‌شود. افراط در محبت احساس مسئوليت را در كودك ضعيف مي‌كند و كودكاني كه مورد حمايت شديد والدين هستند، شخصيت خود را از دست مي‌دهند و در زندگي افرادي بي‌اراده، لاابالي و سست مي‌شوند، از اطاعت و وظيفه‌شناسي سرباز مي‌زنند و از احترام والدين خودداري مي‌كنند.
در محيط خانواده، به همان اندازه كه مهر و محبت و صفا لازم است، قاطعيت، جديت و مديريت نيز لازم و ضروري است، اگر مديريت ضعيف باشد طبيعي است كه نارسايي‌هايي را به دنبال خواهد داشت كه از آن جمله مي‌توان به خيره سري و خودرأيي نوجوانان اشاره كرد، البته قاطعيت را نبايد با خشونت اشتباه كرد.
به همان اندازه كه خشونت ،ناشي از ضعف روحي و اخلاقي است، قاطعيت، ناشي از قدرت روحي و امتياز اخلاقي است كه اگر با عوامل ديگري از قبيل نرم‌خويي، صميميت، سعه‌ صدر و روشن‌بيني همراه شود آثار بسيار مفيد و سازنده در تربيت بر جاي مي‌گذارد، رفتار خشونت‌آميز باعث از بين رفتن روحيه صميميت و همدلي مي‌شود و بذر كينه و دشمني را در وجود فرزندان مي‌پاشد.

مسئول بسيج بانوان منطقه خوزستان:
قرآن كريم پايه احكام و حقوق مربوط به زن را بر فطرت قرار داده است

مسئول بسيج بانوان منطقه مقاومت خوزستان، گفت: قرآن به وزن اجتماعي، استقلال كاري، مالكيت و طي طريق مراتب معنوي زن، توجه خاص مي‌كند و پايه احكام و حقوق مربوط به زن را بر فطرت قرار داده است.
"عاليه معلمي"، مسئول بسيج بانوان منطقه مقاومت خوزستان، با بيان اين مطلب عنوان كرد: خداوند سبحان با آيين پاكي كه به وسيله قرآن نازل فرمود، ويژگي‌ها و نقش زن در عالم وجود را از نو بنيانگذاري كرد.
وي افزود: قرآن به زن هويت داد و ضمن بيان اينكه هر انساني گروگان عمل خويش است و زن و مرد عملشان نزد خداوند ضايع نخواهد شد، به طور واضح و صريح مي‌فرمايد: " مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ" (آيه شريفه 97 سوره مباركه نحل).
مسئول بسيج بانوان منطقه مقاومت خوزستان اظهار كرد: از آنجايي كه احساسات لطيف مانند محبت، عواطف و رقت قلب و ميل به جمال و زينت در زن بيشتر از مرد است، لذا امور پرستاري و پرورش نوباوگان و تدبر منزل را به وي واگذار و از امور سخت‌ مانند ولايت، جنگ و قضاوت آزاد كرده است.
وي اذعان كرد: در مورد موضوع تعليم و تربيت و روابط مشروع اجتماعي و پسنديده، قرآن كريم كمترين تفاوتي بين زن و مرد قائل نشده و مي‌فرمايند: "فَلا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِذَا سَلَّمْتُمْ مَا آتَيْتُمْ بِالْمَعْرُوفِ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِير"ٌ (سوره مباركه بقره آيه شريفه 234). خداوند تبارك چون تنها امتياز انسان‌ها را به تقوي معرفي كرده، لذا يك زن با تقوا را از هزار مرد بي‌تقوا محترم و مقدم‌تر مي‌داند.
معلمي تأكيد كرد: قرآن نقش زن در جهان هستي را نقش ريشه‌اي و اساسي و وي را ريشه خانواده، اجتماع و تعالي بشري معرفي مي‌كند و اسلام زن را جزء حقيقي و عضو كامل جامعه انساني قرار داده و آزادي اراده و عمل به وي بخشيده است.
وي گفت: قوانين و مقررات مربوط به زنان كه در گذشته وجود داشته و هنوز رسوباتي از آنها باقي است، با آنچه در قرآن و سنت بيان شده فاصله دارد و متأسفانه قوانين وضع شده بشري حق را بيشتر به مرد داده كه مبناي قرآني ندارد و بايد اصلاح شوند.
معلمي افزود: اخيراً در مجلس شوراي اسلامي و مراجع قانوني بازنگرشي نسبت به حقوق زنان و تطبيق آن با مباني قرآني شده كه اميد است كه در تمامي مقوله‌هاي مطرح شده رضاي خدا در نظر گرفته شود تا هر چه بيشتر به اهداف متعالي اسلام و انقلاب نزديك شويم.
مسئول بسيج بانوان منطقه مقاومت خوزستان تأكيد كرد: انقلاب شكوهمند اسلامي ما با ارائه قوانين منطبق بر قرآن، تلاش زيادي صورت داده تا حقوق زنان بر مبناي اسلام اكمل استوار شود.
وي درباره ميزان آشنايي زنان با قرآن و ديدگاه‌هاي قرآن، تصريح كرد: نمي‌توان قضاوت عام نسبت به كليه جامعه زنان ارائه كرد، زيرا تعدادي از ايشان فرصت مطالعه ندارند، برخي سواد كافي قرآني نداشته و برخي بدين راه تشويق و ترغيب نشده‌اند و دسته‌اي از بانوان توانسته‌اند مراتب تحصيل را كسب كنند، اما در مجموع آن طور كه شايسته اين قشر عظيم انساني است، آشنايي گسترده قرآني وجود ندارد.
معلمي خاطرنشان كرد: تربيت مربيان برجسته قرآني بين بانوان كه متوليان آن بيشتر سازمان تبليغات اسلامي و اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي است، امري ضروري خواهد بود كه با نهضت قرآن‌آموزي در حال تكوين است و رهبر انقلاب در اينكه متولي خاصي بايد بدين امر مهم بپردازد رهنمود‌هايي براي مسئولان سازمان تبليغات اسلامي داشته‌اند.
وي با اشاره به ايجاد تسهيلات در به وجود آمدن مكتب‌القرآن‌ها، مراكز مردمي و تقويت جلسات قرآني محلي به عنوان راهكارهاي افزايش و ترويج قرآن بين جامعه زنان، تصريح كرد: اين بسترهاي مناسب سواي كار مربيان پرورشي و معلمان قرآني و اساتيد در سطح مدارس و دانشگاه‌هاست، زيرا آنها انگيزه و ميل به آشنايي با قرآن را در مقاطع خاصي عرضه مي‌كنند، ولي سازمان‌هايي مانند تبليغات اسلامي و غيره مي‌توانند كاري دراز مدت و پايدار در عرصه حيات اجتماعي انجام دهند.
مسئول بسيج بانوان منطقه خوزستان، عنوان كرد: اميد است زنان مسلمان نظر قرآن كريم را در رابطه با حقوق و ارزش معنوي و مادي خود به خوبي بدانند و از حق مسلم خود پاسداري كنند.