بحثي پيرامون حسادت

- قسمت ششم و پاياني-
راه‏هاى جلوگيرى از رشد حسادت
2- درمان حسادت در بزرگ‏سالى
براى درمان حسادت در بزرگ‏سالى، ابتدا شناخت ريشه آن ضرورى است تا بتوان با مقابله و از بين بردن آن، حسادت را درمان نمود.مى‏توان گفت: ريشه اصلى حسادت ضعف فكرى در نحوه تلقى امور و بدبينى است; اگر كودك نسبت‏به نوزاد حسادت مى‏ورزد كه چرا پدر يا مادر به او محبت مى‏كنند، براى اين است كه احساس مى‏نمايد ممكن نيست پدر هر دو را دوست‏بدارد; يا اگر اسباب بازى و چيزى از اين نوع در كار است، احساس مى‏كند فقط همين يكى است و دست‏يابى به مثل آن امكان ندارد.البته اين مساله در سال‏هاى اوليه رشد ناآگاهانه يا نيمه‏آگاهانه است، ولى در سال‏هاى بالاتر، به دليل آگاهى بيش‏ترى كه فرد نسبت‏به حالات خود پيدا مى‏كند، با ديد وسيع‏ترى به امكانات موجود در جهان مى‏نگرد; يعنى اين بار بدبينى و كج‏فكرى هنگام حسادت به نظام عالم و خداى متعال تغيير جهت مى‏دهد; فرد وسعت فضل الهى را انكار مى‏كند و يا فكر مى‏نمايد خدا او را دوست نداشته كه فلان نعمت را به او نداده است.به همين دليل، در بعضى روايات، ريشه "حسادت‏" ، كفر و انكار فضل الهى ذكر شده است. با توجه به ريشه حسادت، مى‏توان راه‏هاى فكرى و عملى براى رفع حسادت پيشنهاد كرد.
در فرهنگ اسلام (قرآن كريم، روايات اهل بيت‏عليهم السلام و كلمات دانشمندان اخلاق) ، براى جبران ضعف‏شناختى بزرگ‏سالان كه منجر به حسادت مى‏شود، راه‏هاى متعددى وجود دارد كه در ذيل، به برخى از آن‏ها اشاره مى‏شود:
الف - توجه به رحمت و حكمت‏خداى متعال: توجه به گستردگى نعمت‏ها و نيز كمت‏خداى متعال، كه هر كارى را از روى حكمت انجام مى‏دهد، مى‏تواند چاره بدبينى در حسود باشد.اگر نعمت‏هاى الهى را به دريايى از آب شيرين و گوارا تشبيه كنيم، هيچ كس بر سر سيراب شدن از آن، به ديگرى حسد نخواهد برد.از سوى ديگر، محدوديت‏هايى كه در بهره‏مندى از اين درياى عظيم وجود دارد به دليل حكمت‏هايى است كه خداوند در اداره اين عالم به كار گرفته است.توجه به اين دو مطلب زمينه را براى قناعت و راضى بودن فرد به آنچه از امكانات برايش فراهم شده آماده مى‏كند و او را از حسادت نسبت‏به نعمت‏هايى كه در دست ديگران است، باز مى‏دارد.
توجه به كمال نبودن بهره‏مندى مادى - كه غالبا موضوع حسادت است - و توجه به فضيلت صبر بر تلخى محروميت‏ها و نيز تلاش براى به دست آوردن خواسته‏ها از راه صحيح، از ديگر انديشه‏هاى سودمند براى مبارزه با حسادت است.اسلام پيروان خود را همواره به بى‏اعتنايى نسبت‏به آنچه در دست مردم قرار دارد  و بى‏ارزش شمردن و اصالت ندادن به بهره‏مندى‏هاى مادى و بسنده نمودن به قدر كفايت همراه با پاكى و عفاف، دعوت نموده است.
ب - توجه به موقعيت‏ها و امكانات شخصى: علاوه بر توجه به گستردگى نعمت‏هاى الهى در اين جهان مادى و محدود و توجه به نعمت‏هاى فراوانى كه خداوند، به هر يك از ما داده است، توجه به آنچه را كه حسود به صورت بالفعل دارد، مى‏تواند راه عملى ديگرى براى مبارزه با حسادت باشد;
 همين‏كه فرد محاسبه كند "من چه نعمت‏هاى زيادى دارم كه ديگران ندارند و مى‏توانم با تلاش و به كارگيرى توان خود، بيش از اين هم به دست آورم‏" ، او را كمك مى‏كند تا ريشه حسادت را در درون خود بخشكاند.
ج - توجه به ضررهاى حسادت: تلقى حسادت به عنوان يك بيمارى خطرناك، مى‏تواند زمينه را براى درمان آن فراهم آورد.همان‏گونه كه گذشت، حسد موجب ضررهاى بدنى و نيز رنج و اندوه فراگير و طولانى مى‏شود.توجه به اين‏كه حسادت پيش از فرد مورد حسادت، اولين ضربه و مهلك‏ترين آن‏ها را بر حسود وارد مى‏آوردو او را اسير غم و اندوه مى‏سازد، مى‏تواند به عنوان زنگ بيدار باش مورد توجه قرار گيرد.

ريشه‏كن شدن حسادت
     
ناگفته نماند كه براى ريشه‏كن شدن حسادت، اطرافيان و اجتماع نيز وظايفى دارند و بايد به فرد كمك كنند; زمينه‏هاى بروز حسادت و رفتارهاى حسادت‏آميز را از ميان بردارند تا تلاش‏هاى شخصى هر كس براى غلبه بر هيجان حسادت به ثمر برسد و جامعه‏اى باصفا و داراى آرامش روانى مطلوب داشته باشيم.
 
راه‏هاى عملى درمان حسادت در بزرگ‏سالى

با وجود آن كه ريشه حسادت فكرى است، ولى كسى كه به حسادت مبتلا شده غير از رسيدگى به جنبه‏هاى فكرى و شناختى، بايد با آثار بدى كه حسادت به وجود آورده است - مانند نفرت و كينه - نيز به مقابله برخيزد و اين تنها با انديشه اصلاح نمى‏گردد، بلكه بايد از نظر عملى هم روش‏هايى را براى از بين بردن آثار نامطلوب حسادت به كار بندد.در اين‏جا، با توجه به نصايح و سخنان انديشمند بزرگ اخلاق، مولى محسن كاشانى، راه‏هاى مبارزه با حسادت در دو مرحله بيان مى‏شود:
مرحله اول: تمرين بر ترتيب اثر ندادن به حسادت و رفتار بر ضد آن; مثلا، فرد به جاى بدگويى، آگاهانه به مدح و ثناى طرف مقابل بپردازد و به جاى تكبر، تواضع نسبت‏به او را در پيش گيرد.
مرحله دوم: ايجاد رابطه عاطفى مثبت‏بين خود و فرد مورد حسادت; به اين صورت كه وقتى حسود رفتار خود را اصلاح كند، طرف مقابل اين مساله را درك خواهد كرد و دلش نسبت‏به او نرم مى‏گردد و زمينه روانى مناسبى براى محبت و دوستى فراهم مى‏شود.واكنش طبيعى فرد مورد حسادت در اين هنگام، نيكى و احسان خواهد بود. بدين‏سان، حسود نيز به سمت احسان و نيكى تمايل پيدا مى‏كند و زمينه توافق قلبى و برطرف شدن حسادت و از بين رفتن آثار روانى نامطلوب آن فراهم مى‏گردد.
اين روشى است كه - به طور كلى - قرآن كريم براى رفع كينه‏ها در روابط بين افراد پيشنهاد مى‏كند.
ناگفته نماند كه براى ريشه‏كن شدن حسادت، اطرافيان و اجتماع نيز وظايفى دارند و بايد به فرد كمك كنند; زمينه‏هاى بروز حسادت و رفتارهاى حسادت‏آميز را از ميان بردارند تا تلاش‏هاى شخصى هر كس براى غلبه بر هيجان حسادت به ثمر برسد و جامعه‏اى باصفا و داراى آرامش روانى مطلوب داشته باشيم.

محکوم را به حرمت عيد مبعث بخشيدند

پسري که دوستش را در حمام کشت و به مرگ محکوم شد ديروز به حرمت "مبعث پيامبر" به زندگي برگشت.
به گزارش ايسکانيوز ، در آخرين نشست رسيدگي به اين پرونده که 10 آذر1386 در شعبه 71 دادگاه کيفري تهران به رياست قاضي "نورا...عزيزمحمدي" و با حضور چهار مستشار برگزار شد، ابتدا نماينده دادستان به تشريح کيفرخواست پرداخت:"قاسم"22 ساله، ظهر 25 مهر 1384 دوستش "اميد" را در يک حمام عمومي کرج، قرباني مشتي پول کرد.
"آرش سيفي" ادامه داد : مجرم وقتي سرگرم شستن خون از روي در و ديوار بود، دستگير شد.اکنون با توجه به اعتراف صريح جاني و همچنين درخواست خانوانده داغدار، برايش اشد مجازات مي خواهم.
سپس قاضي "عزيزمحمدي" از "علي" که نگهبان حمام بود خواست به بيان آنچه ديده بپردازد.
اين مرد با اشاره به "قاسم" گفت: صبح آن روز، همين پسر و دوستش به گرمابه آمدند و نوبت گرفتند. وقتي وارد حمام شدند، صداي آوازشان در محوطه پيچيده بود و چند باري تذکر دادم اما يکباره صداي فرياد شنيدم .وقتي در زدم قاسم گفت با دوستم شوخي مي کردم.
شاهد 40 ساله افزود : آنجا بود که شک کردم و به قاسم گفتم اگر در را باز نکند آنرا مي شکنم.چند لحظه بعد به زور وارد شدم و ديدم جنازه اي گوشه اي افتاده و قاسم،با دستپاچگي مشغول شستن خونهاي پاشيده شده روي در و ديور است.
نوبت دفاع به "قاسم" که رسيدجنايت را گردن گرفت:چند سالي بود که با "اميد"رفيق بودم و مي دانستم دستي در خريد و فروش مواد مخدر دارد. آن روز با هم به حمام رفتيم و مواد کشيديم.خيال مي کردم پول زيادي همراه دارد ؛ به همين خاطر چاقويي را که در لباس هايم پنهان کرده بودم درآوردم و از پشت به او حمله کردم.
قاضي عزيزمحمدي:چرا رفيقت را در حمام کشتي؟
قاسم:حمام بهترين جا بود. مي توانستم آثار جرم را پاک و فرار کنم اما ...
وي اضافه کرد:مي دانم اشتباه کردم.من دوستم را قرباني مشتي پول کردم و حالا بايد قصاص شوم.
درپايان اين نشست ، پنج قاضي وارد شور شدند و با توجه به مدرک هاي موجود،حکم مرگ صادر کردند.
 شعبه 37ديوان عالي کشور ، حکم را تاييد کرد و همه شرايط براي بسته شدن پرونده زندگي محکوم آماده بود که روز سه شنبه با تلاش قاضي "فخرالدين جعفرزاده" رئيس دادسراي جنايي پايتخت ، "عصمت ا... جابري" قاضي شعبه اجراي احکام و همکارش "پورمکري" خانواده داغدار فقط به خاطر رضاي خدا و حرمت "عيد سعيد مبعث از خونخواهي گذشت.بدين ترتيب زندگي به "قاسم" لبخند زد و قرار شد او بار ديگر از جنبه عمومي جرم محاکمه شود.