در سال نوآوري و شكوفايي
تقدير دارالقرآن از طرحهاي جديد و ابتكاري قرآني
سازمان دارالقرآن الكريم كشور در سال نوآوري و شكوفايي از طرحهاي نو و ابتكاري قرآن بهترينها را انتخاب و از آنها تجليل ميكند.
"داود تكفلاح" مديركل طرح و برنامه سازمان دارالقرآن الكريم كشور با بيان اين مطلب گفت: با توجه به نامگذاري سال 87 به نام سال نوآوري وشكوفايي توسط مقام معظم رهبري و در راستاي گسترش بيش از پيش فرهنگ و آموزههاي قرآني در جامعه اسلامي سازمان دارالقرآن اقدام به برگزاري اين طرح كرده است.
مديركل طرح و برنامه سازمان دارالقرآن الكريم افزود: جهت دستيابي به ايدههاي نو و مبتكرانه، سازمان دارالقران الكريم، طرحهاي نو و ابتكاري قرآن در زمينههاي آموزشي، پژوهشي و تبليغي را انتخاب ميكند.
وي با اشاره به حضور تمامي علاقهمندان در اين طرح با ارسال كليات و آييننامههاي اجرايي طرحهاي پيشنهادي و ابتكاري خود، اظهار كرد: طرحهاي ارسالي بايد از سه خصيصه برخوردار باشند، اول آنكه نو و ابتكاري باشند، حتما قابليت اجرا داشته باشند و طرحهاي ارائه داده شده همراه با مقدمه، چكيده و توضيح مراحل اجرايي باشد.
تكفلاح مهلت ارسال طرحها را تا پايان شهريورماه سال جاري اعلام و تصريح كرد: از ابتداي مهر سال جاري تا پايان دي ماه نيز كميته داوري، طرحهاي ارسال شده را مورد بررسي قرار خواهد داد و در مراسمي كه به مناسبت پيروزي انقلاب اسلامي در دهه فجر برگزار خواهد شد، از نفرات برتر تجليل ميشود.
وي با اشاره به جوايز اين طرح، گفت: به هر يك از نفرات اول تا سوم منتخب، دو كمك هزينه سفر عمره مفرده، حائزان رتبههاي چهارم تا ششم، يك كمك هزينه عمره مفره و به رتبههاي هفتم تا نهم كمك هزينه سفر سوريه و به رتبههاي دهم تا دوازدهم كمك هزينه سفر به مشهد مقدس اهدا خواهد شد.
مديركل طرح و برنامه سازمان دارالقرآن الكريم ادامه داد: از بين تمام افرادي كه در اين طرح شركت كردهاند نيز يك قرعهكشي به عمل خواهد آمد و جوايزي چون سكه بهارآزادي و جوايز نفيس ديگر به آنان اعطا خواهد شد.
تكفلاح در پايان بيان كرد: كليه علاقهمندان ميتوانند طرحهاي خود را به نشاني؛ تهران، ميدان امام حسين(ع) خيابان خواجه نصيرالدين طوسي پلاك 58 ارسال كنند و در صورت داشتن سئوال با شماره تلفن 77501914 تماس حاصل و يا به نشاني سايت
www.telavat.com مراجعه كنند.
9 مرداد ،همزمان با سالروز مبعث رسول اکرم(ص) در مشهد
بيستوپنجمين دوره مسابقات بينالمللي قرآن ايران برپا مي شود
بيستوپنجمين دوره مسابقات بينالمللي قرآن ايران 9 مرداد ماه همزمان با سالروز مبعث رسول مكرم اسلام(ص)در مشهد آغاز ميشود.
حجتالاسلاموالمسلمين احمديان، معاون فرهنگي سازمان اوقاف و امور خيريه در گفت و گو با خبرگزاري قرآني ايران(ايكنا) با اعلام اين خبر گفت: تغييري در رشتههاي اين دوره از مسابقات ايجاد نشده اما از تعداد بيشتري كشور براي اعزام قاري و حافظ به اين مسابقات دعوت شده است.
وي با بيان اينكه مقدمات برپايي بيست و پنجمين دوره مسابقات بينالمللي در حال انجام است تصريح كرد: جلساتي در اين زمينه برگزار شده است و كارها به خوبي پيش ميرود و پيشبيني ميكنيم استقبال بيشتري از اين مسابقات در مقايسه با سالهاي گذشته صورت گيرد.
احمديان با تاييد اينكه دعوتنامه براي شركتكنندگان خارجي فرستاده شده است گفت: به دو نفر شركتكننده ايراني نيز اطلاع داده شده است همچنين جلسات آمادگي براي آنان برگزار شده است و چند روزي است كه در حال آموزش ديدن هستند.
معاون فرهنگي سازمان اوقاف و امور خيريه تصريح كرد: يكي از كارهاي ديگري كه امسال انجام شده است اين است كه براي شركتكنندگان مسابقات بينالمللي كه در كشورهاي ديگر انجام ميشود دوره آموزشي گذاشته شده و چند روزي است كه آموزش ميبينند و كاملا توجيه ميشوند البته 30 _ 40 نفر حضور دارند كه از ميان آنها تعدادي اعزام ميشوند.
در پاسخ به گلايه شركتكننده ايراني اين مسابقات به علت عدم اطلاعرساني از سوي سازمان اوقاف اظهار كرد: مسابقات اوقاف در مراحل مختلف برگزار ميشود و از خروجي مسابقات كشوري، دو نفر به مسابقات بينالمللي اعزام ميشوند.
يادآوري ميشود، بيست و پنجمين دوره مسابقات بينالمللي قرآن ايران بعد از برگزاري 24 دوره در تهران، امسال در مشهد برگزار ميشود و آقايان "صالح اطهريفرد" و "عيسي خورشيدي" به عنوان نمايندگان جمهوري اسلامي ايران در رشتههاي قرائت و حفظ كل به اين مسابقات اعزام ميشوند.
با هدف آموزش دانشآموزان در عرصه قرآن
راه اندازي دارالقرآن مجازي شبكه ملي مدارس ايران
راه اندازي دارالقرآن مجازي با هدف استفاده تمامي دانشآموزان در سراسر
رئيس سازمان پژوهش و برنامهريزي آموزشي از راهاندازي دارالقرآن مجازي در پايگاه اينترنتي رشد با هدف آموزش دانشآموزان در عرصه قرآن خبر داد.
حجتالاسلام "بهرام محمديان"، رئيس سازمان پژوهش و برنامهريزي آموزشي، از راهاندازي دارالقرآن مجازي در پايگاه اينترنتي رشد با هدف آموزش دانشآموزان در عرصه قرآن خبر داد و گفت: راهاندازي دارالقرآن مجازي با توجه به عدم امكان راهاندازي دارالقرآنهاي واقعي براي تمامي دانشآموزان در سراسر كشور و امكان استفاده از آن از جمله برنامههاي آموزش و پرورش است.
وي راهاندازي اين دارالقرآن مجازي را آمادهسازي زيرساختار آموزشي قرآني در پايگاه اينترنتي رشد دانست و اظهارداشت: سرويس شبكه ملي دارالقرآن مجازي در آينده نزديك به بهرهبرداري ميرسد.
محمديان خاطرنشان كرد: دانشآموزان و فرهنگيان ميتوانند در صورت عضويت در دارالقرآن تمامي اطلاعات مربوط به منابع علمي خود را دريافت كنند.
با حضور 50 نفر از مربيان قرآن جامعةالقرآنهاي سراسر كشور
برپايي دوره تربيت مربي سراسري قرآن كريم درقم
دوره تربيت مربي سراسري قرآن كريم از يكم تيرماه سال جاري با حضور 50 نفر از مربيان قرآن جامعةالقرآنهاي سراسر كشور در مركز تربيت مربي قم برپا ميشود.
شركتكنندگان اين دوره در رشته روخواني قرآن كريم آموزشهاي لازم را فرا ميگيرند.
اين دورههاي آموزشي از يكم تا ششم تيرماه سال جاري از شنبه تا جمعه به مدت شش روز با حضور 50 نفر از مربيان خانم برپا خواهد شد.
اداره اين دوره قرآني توسط استادان و مربيان برجسته قرآني جامعةالقرآن الكريم با ارايه شيوههاي نوين آموزشي و رفع اشكلات فراگيران انجام خواهد شد.
با حضور 70 فعال قرآني
درآستان مقدس حضرت عبدالعظيم (ع) برگزار شد
محفل انس با قرآن ويژه نابينايان
محفل انس با قرآن نابينايان صبح ديروز در سالن شيخ صدوق آستان مقدس حضرت عبدالعظيم (ع) برگزار شد .
اين مراسم با حضور 70 قاري ، حافظ و دست اندرکار امور قرآني نابينايان آغاز شد .
معاون روابط عمومي و امور بين الملل و مدير مرکز آموزش قران آستان مقدس حضرت عبدالعظيم حسني (ع) همچنين مدير مرکز توانبخشي نابينايان خزانه در اين مراسم به ارائه گزارش از فعاليت هاي فرهنگي و مذهبي پرداختند .
قرائت قرآن و همخواني نابينايان از جمله برنامه هاي اين محفل قرآني بود .
در اين محفل انس از قاريان و حافظان نابينا به ويژه حافظ کهنسال (70 ساله) نابينا قدرداني شد .
افزايش انگيزه نابينايان و ارتقاي آگاهي افکار عمومي با توانمندي هاي نابينايان از جمله اهداف برگزاري چنين برنامه هايي است .
حجتالاسلام سيدكاظم ارفع:
تبيين قرآن كريم از طريق ترجمه تفسير و تأويل حاصل ميشود
قرآن كريم كلام خداوند تبارك و تعالي است و مفاهيم آن نياز به تبيين دارد و تبيين اين كتاب آسماني از طريق ترجمه، تفسير و تأويل، حاصل خواهدشد.
حجتالاسلام و المسلمين "سيدكاظم ارفع" مترجم قرآن، نهجالبلاغه و صحيفه سجاديه در گفتوگو با خبرگزاري قرآني ايران (ايكنا) نظريه ترجمهناپذير بودن قرآن را رد كرد و گفت: همه نورانيت قرآن به متن عربي آن است و بهترين ترجمه از قرآن، ترجمه مقابل است و متن عربي حتماً بايد در كنار ترجمه وجود داشته باشد.
او با توجه به روند ترجمههاي صورتگرفته از قرآن در سالهاي اخير بيان كرد: ترجمههايي كه از قرآن صورت ميگيرد اگر كپي باشد اصلاً به درد نميخورد. مترجمان قرآن هم نبايد در ترجمه برخورد علمي داشته باشند تا اين ترجمهها براي اقشار مختلف جامعه ما سنگين نباشد.
ارفع ادامه داد: براي مثال ترجمه نهجالبلاغه مرحوم "سيدجعفر شهيدي" يك ترجمه علمي است و برخي عبارت آن احتياج به ترجمه دارد و در حال حاضر تنها محققان و اهل مطالعه ميتوانند از آن استفاده كنند و توده مردم آن را در كتابخانههاي خود قاب ميكنند.
اين مترجم قرآن كريم افزود: علامهطباطبايي زماني كه تفسير الميزان را مينوشت درباره آموزش ديني هم كتابهايي تأليف ميكرد و اين مهم است كه انسان علمي بنويسد، اما كلام خود را هم در گفتار و هم در نوشتار تنزل دهد؛ به طوريكه آثارش قابل استفاده براي عموم افراد جامعه باشد.
او با بيان اين مطلب كه ترجمه مرحوم الهي قمشهاي بيشتر تأويل آيات است تا ترجمه، گفت: ترجمه مرحوم الهي قمشهاي در حال حاضر پرتيراژترين ترجمه از قرآن محسوب ميشود؛ درحاليكه اين ترجمه شباهتي به ترجمه ندارد و تأويل آيات است. زيرا مرحوم الهي قمشهاي پرانتزهايي باز كرده كه روايت را نوشته و ديگر به آن، ترجمه نميتوان گفت و واقع مسئله اين است كه ترجمه قرآن بايد ترجمهاي باشد كه از متن تجاوز نكند.
به گفته اين مترجم "نهجالبلاغه" و "صحيفه سجاديه" ترجمه و تفسير قرآن بايد براي نسل امروز قابل فهم باشد و نسل امروز نيازمند اين است كه تفسيري مختصر و روان در اختيارش باشد تا پيام آيات را سريع دريافت كنند.
حجتالاسلام و المسلمين ارفع در پايان با ضروري دانستن توجه نهادهاي دولتي به خادمان قرآن كريم تصريح كرد: وقتي يك هنرمند، يك نويسنده و يك عارف به كار فرهنگي ميپردازد دغدغه حقوق بازنشستگي را دارد؛ در حاليكه بايد براي يك نويسنده كه انگشتانش از شدت نوشتن بيحس ميشود ارگاني باشد كه با حفظ شخصيت و استقلال اين افراد مخارج زندگي آنها را تأمين كند.
روشهاي تفسير قرآن
قسمت اول
مقدمه مؤلف
دشوارترين كارها, براى يك نويسنده محقق در زمينه هاى اسلامى , اين است كه بايد در ابتدا,جهت حركت خود را مشخص سازد, و همچنين دشوار است كه از گذشتگان , ميراث بزرگى را به دست آورد كـه بـتـوانـد تـمـام آن را در خـدمـت نـص قـرآن بـه كـارگـيرد, چرا كه بخش عمده اين ميراثهاى علمى به صورت خطى و چاپ نشده در لابلاى كتابخانه هاى جهان پراكنده است و حتى آثـارچـاپ شـده نيز كه وجود داشته , بر اثر گذشت زمان از كتابفروشيها و كتابخانه ها, خارج و از آثارخطى هم , كمتر باقى مانده اند.
پـس از تـعـيـيـن جـهـت حـركـت , بـر محقق لازم است كه در آغاز تحقيق به چند موضوع مهم بپردازد,زيرا پژوهش اسلامى بسان كشتزار دست نخورده و گسترده اى است كه هر كس واردش شود, بايدبه كاوش و ريشه يابى بپردازد و در حد توان خويش , نخستين منابع آن را بجويد.
در ايـن جـا, خـواهـيد يافت كه پژوهش اسلامى شاخه هايى آنچنان فراوان و گوناگون دارد, كه تـمـام فنون فرهنگ عربى قديم و جديد را به موازات فرهنگ و تمدنهاى بيگانه در بر مى گيرد, و ازلابـلاى ايـن فـرهـنـگ مـى تـوان بـه تـحـقـيقات شرق شناسان دست يافت و به شيوه ها و نيز اهداف پيچيده آنها و اين كه چه كسى از ايشان , پيرو هواى نفس و چه كسى بى طرف بوده , پى برد.
اكـنـون بـا تـوجـه بـه مـيـراثهاى علمى عظيم و مفيد و پر بركت گذشتگان , لازم است , قدم به قـدم روش آنـان را دنـبـال كـنـيـم , و در حـفـظ اين ميراث بكوشيم و آن را درك كنيم و تنها به ابرازاحساسات عاطفى خويش اكتفا نكنيم .
از ايـن رو, اين جانب , با توجه به احسات عميق و درك مفيد, به سراغ نخستين منابع تحقيق اسلام رفتم و از اين منابع دريافتم كه چگونه پيشينيان ما براى درك نص قرآن تلاش كردند.
نـخـسـتـين بررسى من به صورت گذرا, درباره زندگانى حضرت محمد(ص ), امين وحى الهى ويـاران بـرگـزيـده او بود كه چگونه آنان , ميان تلاوت قرآن و فهم آن , ارتباط بر قرار كردند, و با تـمـام احـساس در نصوص قرآن , تمام انديشه ها و خردهاى خود را به كار گرفتند و با رفتار خود, تعاليم عاليه آن را براى زندگى بشر, ترجمه كردند.
دوران رسـول خدا(ص ) سپرى مى شود, عصر ديگر و نسل ديگرى فرا مى رسد, شخصى در اين دور كـه از خـويـشـان رسول اكرم است به نام عبداللّه عباس , براى برآوردن حوايج مردم زمان خويش , پـيشقدم مى شود و به منظور روشن ساختن حقايق قرآن روش تفسيرى خود را پى مى ريزد كه در ايـن راسـتا درخت تنومند و پر بركت حديث را مورد توجه قرار مى دهد, زيرا در آن دوران , حديث , جامع تمام ميوه هاى باغ معرفت اسلام بود.
ابـن عـبـاس , آنـچـه از آگـاهيها كه براى يك مفسر, لازم است از خود بروز داد, و حدودى را كه نبايد,مفسر, از آن تجاوز كنند, ترسيم كرد و راههايى را بايد در تفسير قرآن به پيمايد, بگشود.
با توجه به اين كه وى , در علم تفسير, سمت پدرى دارد, بسيارى از امور كه حتى روحش از آن خبر نـدارد به او مى دهند, در حالى كه لازم است , وقتى كه روش او را بررسى مى كنيم از افزون چيزى بر انديشه هاى وى دورى جوييم .
براى تاريخ نگار كه نمى تواند روش تفسيرى ابن عباس را درك كند, شايسته است كه او را درعرصه مطالعات اسلامى داراى ارزشى بزرگ بداند.
زيرا وى ميراث رسول خدا(ص ) و اصحاب او را بخوبى دريافت كرد و در حدود اين ميراث به تفسير نص قرآن پرداخت و علاوه بر اين آگاهيها, از مواهب و اسـتعدادهاى ذاتى خود نيز بهره گرفت و به منظور تكميل روش تفسيرى خود از تمام علومى كه در عصر او متداول بود استفاده كرد: عصر فتوحات اسلامى , عصر آميزش نژادها و فرهنگها و تماس تـمـدنها و برخورد انديشه ها و عقيده ها و بالاخره جنگ با تمام سلاحها, اعتراز سلاح مادى از قبيل شمشير يا سلاح معنوى و فرهنگى است .
مـا, كـارى بـه زور و شـمـشـيـر نـداريم , لكن در قرن دوم , متوجه مى شويم كه تخصص علمى با تـلاش فـراوان بـه نص قرآن گرفته مى شود, از اين رو, مردى مانند مالك بن انس قيام مى كند و تمام احاديث فقهى را از ميراث احاديث جدا مى سازد و آن را به ابواب مختلف تقسيم مى كند.
ديـگرى مانند ابن اسحاق سيره پيامبر(ص ) و نيز شان نزولهاى قرآن و حوادث اسلامى را ازنصوص حديثى جدا مى سازد.
امـا زبـان شـنـاسـان , شـعـرهاى عربى و كلمات و تعبيرات گوناگون را جمع مى كنند تا با تمام اينهانص قرآن را تفسير كنند و همچنين زبان شناسان , لغات قرآن و روشهاى گوناگون بيان آن را بـرلـغـت عرب و متون ادبى آن عرضه مى دارند و در حالى كه به نشانه هاى بيان عربى و معانى لـفـظقـرآنى اشاره مى كنند, آن را با آنچه مثل آن نزد عرب شناخته شده است مقايسه مى كنند و برخى از اين لغويها اصرار دارند كه تفسير قرآن خود را با آنچه از تفسير گذشتگان رسيده , ضميمه كـنـنـد وآنـچه را با اجتهاد خود در زبان شناسى قرآن به دست آورده نيز بر آن بيفزايند و قسمت عمده اين عمل نزد زجاج : لغت شناس بصرى مشاهده مى شود.
آنـچـه گـذشـت شـيـوه گـروهـى از زبـان شـناسان بود, اما روش گروه ديگر, تلاشى است كه ابوعبيده ,لغت شناس بصرى انجام داده است , زيرا او تمام كوشش خود را در پاره عربى بودن قرآن بـه كـاربـرده اسـت كه ثابت كند: لفظ قرآن از لحاظ ساختار و معنا, و نيز از نظر سبك بيان عربى اسـت و بـه ايـن طريق , اين لغت شناس , پيوسته ميان اسلوب قرآن و شيوه عربى مقايسه مى كرد تا سرانجام به عربى بودن قرآن برسد.
ابوعبيده با واكنش سختى از سوى مخالفان روبرو شد, زيرا اولا: بـراى انـديشه گذشتگان زمينه اى باقى نگذاشت , ثانيا در تفسير نص قرآن , تنها لغت را داور قرار دادو اضافه بر ابعاد ديگر شخصيت وى نظرياتى را بر ضد او بر انگيخت .
حاصل سخن آن كه : مكتب زبان شناسى او با هردو طريقه اش , اسلوبى بود براى بيان عربيت قرآن ... .
پـس از فـتـوحـات اسـلامـى و جـنـگ بـا شـمـشـير, آن گاه جنگ عقيدتى موجب ايجاد خرده گـيـريـهـا,اشـكـال تراشيها و شك و ترديدها در قرآن شد و طرفداران و قهرمانان اين جنگ هم متكلمان مسلمان بودند.
مـن بـه مـنـظـور آشـكـار سـاختن كوشش اين گروه (متكلمان ) و آشنايى به تمام روشهايى كه بـراى تـوضـيـح نـص قـرآن و حـديـث بـه كـار مـى رفت دست به كار شدم و در تمام اين امور به انديشه هاى كلامى دانشمند بزرگ , يعنى جاحظ معتزلى پناه بردم .
در اين جا, جمع ميان شناسايى روش متكلمان در فهم نص قرآن و روش آنها در فهم حديث ,تحقق نـمـى يـابد, مگر اين كه نظريات آنها را درباره تفسير نقلى كه بسيارى از آن به صورت حديث بيان شده , مشخص كنيم .
مـا, در ايـن بـحـث بـه راه و روشى برخورد مى كنيم كه در فهميدن نص و احساس زيبايى آن در كـنـارعـلـوم آن زمـان از فـلـسـفـه نيز استفاده مى كند و به منظور دستيابى به اين فهم و ذوق راههاى گوناگونى از تاويل را مى پيمايد و از تمام ابزار فرهنگى بهره مى گيرد كه گاهى درست است و گاه به بيراهه مى رود.
در ايـن دوره , يـعـنـى از آغـاز عـصـر رسـول اكـرم (ص ) و دوران ابـن عـبـاس در قـرون اول و دوران لـغـت شـناسان در قرن دوم (به استثناى زجاج در قرن چهارم ت 311 ه) تا زمان جاحظ در قرن سوم كه قرآن را با راى تفسير مى كرد, به دوره ابن جرير طبرى پيشواى مفسران نقلى در آغاز قرن چهارم مى رسيم .
طبرى در آغاز كارش سعى داشت كه ميراث نقلى در تفسير قرآن را جداى از تمام ميراثهاى حديثى گرد آورد.
او سپس به بررسى و نقد آنها پرداخت و آنچه او را در اين امر مساعدت كرد توشه اى بود كه تمام آن را از فرهنگ زمانش گرفته بود و حركت اصلى او در چهارچوب تفسير نقلى بود و براى مناقشه در اصالت مكتب تفسير لغوى و مكتب تفسير عقلى از مفسران نقلى استفاده مى كرد.
مـا بـر خود لازم مى دانيم كه درباره مكتبهاى زبان شناسى , عقل گرايى و نقل اقوال , تاملى بيش ازگـذشته داشته باشيم , زيرا مجال گفتن در اين زمينه ها زياد است و بررسى جوانب بسيارى از آنهاهمچنان نياز به كوشش و بينش دارد.
لازم اسـت بـديـن نـكـتـه اشـاره كنيم كه ما, در بررسى روش مفسران , مى كوشيم تا ميان روش وصـاحـب روش , رابـطـه بـر قـرار كـنـيم , زيرا يقين داريم كه عمل هر شخص چنان كه اصيل و ريـشه دارباشد نه تنها منعكس كننده تمام ابعاد شخصيت اوست .
بلكه عمل اصيل , منعكس كننده چهره تمام عصر او مى باشد.
ادامه دارد...