دوشنبه ۳ تير ۱۳۸۷
شماره ۱۰۵۶
 
۱۰ دانش و آموزش  
 
شماره قبل

با حضور وزير علوم، تحقيقات و فناوري و وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي
ششمين دوره دانش آمورختگان در هتل ارم برگزار شد

دانشكده‌هاي علوم قرآني از سال 1368 در تهران و به تدريج در يازده استان كشور تأسيس شد. دانشكده‌هاي علوم قرآني از سال 1368 در تهران و به تدريج در يازده استان كشور تأسيس شد و اينك با 2080 دانشجوي شاغل به تحصيل در چهار رشته 1) تفسير قرآن مجيد، 2) علوم قرآن مجيد، 3) تربيت معلم قرآن كريم و 4) فنون قرائت، تلاوت و كتاب قرآن مجيد در مقطع كارشناسي به عنوان تنها مؤسسه آموزش عالي در سطح كشور، در زمينه قرآن فعاليت مي‌كند.
تاكنون 3460 دختر و پسر از اين دانشكده‌ها فارغ‌التحصيل شده اند و در سال جاري جشن دانش آموختگي ششمين دوره دانش آمورختگان در تهران با حضور وزير علوم، تحقيقات و فناوري و وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در هتل بزرگ ارم برگزار شد.
همچنين بيش از دويست نفر از دانش آموختگان اين دانشكده‌ها در مقطع كارشناسي ارشد در دانشكده‌هاي معتبر كشور پذيرفته و بسياري از آنان فارغ‌التحصيل شده‌اند.
در سال تحصيلي 81 ـ 80 بيست درصد از دانش‌آموختگان دانشكده علوم قرآني تهران در مقطع كارشناسي ارشد پذيرفته شده‌اند و اولين دانشجوي اين دانشكده در سال جاري در مقطع دكتري و در رشته علوم قرآن و حديث پذيرفته شده است.
خوشبختانه برنامه درسي دوره كارشناسي ارشد در دو رشته علوم قرآن مجيد و تفسير قرآن كه توسط اعضاي هيئت علمي دانشكده تهران تدوين شده بود، در سال گذشته به تصويب شوراي عالي برنامه ريزي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري رسيد كه به خواست خدا پس از صدور مجوز، در دانشكده‌هاي علوم قرآني تهران، قم و مشهد نسبت به پذيرش دانشجو در مقطع كارشناسي ارشد و سپس در مقطع دكتري اقدام خواهد شد.
با پيگيري‌هاي انجام شده، چهار رشته تحصيلي فوق در دوازده دانشكده علوم قرآني از سوي شوراي عالي گسترش آموزش عالي قطعيت يافته است و همه ساله دانشكده‌هاي علوم قرآني كشور مي‌توانند نسبت به پذيرش دانشجو اقدام كنند.

بالای صفحه

ايجاد رشته دکتري عرفان اسلامي و تصوف در دانشگاه اديان و مذاهب اسلامي
مدير مرکز خدمات حوزه‌هاي علميه از راه‌اندازي مقطع دکتري در اين دانشگاه خبر داد و گفت: سرفصل دوره دکتري "عرفان اسلامي و تصوف" در وزارت علوم به تصويب رسيده است.
رئيس دانشگاه غير انتفاعي اديان و مذاهب، راه‌اندازي اين دانشگاه را گامي در تربيت متخصصين توانمند در عرصه‌هاي مختلف اديان و مذاهب عنوان کرد و گفت : با توجه به ظرفيت کتابخانه و تعداد اعضاي هيئت علمي، اين مرکز بزرگترين شاخص در بين مراکز غيرانتفاعي را دارا بود و به دانشگاه تبديل شد.
حجت الاسلام نواب افزود: سه دانشکده شيعه‌‌شناسي، مذاهب اسلامي و اديان در اين دانشگاه فعال هستند و فعلا درصدد افزايش رشته‌هاي دانشگاهي نيستيم.
رئيس دانشگاه اديان و مذاهب با بيان اين که اين دانشگاه در مقطع کارشناسي ارشد و تربيت استاد و پژوهشگر فعاليت مي‌کند، گفت: در امر پژوهشي تاکنون 70 اثر عرضه کرده‌ايم و همچنان با همان کميت و کيفيت درحال عرضه و چاپ هستيم. در امر آموزش 90 درصد نيروهاي ما طلبه و حداقل داراي سطح دو حوزه هستند.
حجت‌الاسلام نواب با اشاره به اينکه دانشگاه اديان و مذاهب بزرگترين شاخص عضو هيئت علمي در ايران را دارد، گفت: در مقابل 250 دانشجو 50 عضو هيئت علمي داريم.
بالای صفحه

‏ دانشگاه تبريز، رتبه اول سيزدهمين المپياد علمي،دانشجويي را كسب كرد

معاون آموزشي دانشگاه تبريز گفت: دانشجويان دانشگاه تبريز رتبه اول قطب چهار سيزدهمين المپياد علمي_دانشجويي را كسب كردند.‏
ميرجليل اكرمي اظهار داشت: براساس نتايج به دست آمده در مرحله غيرمتمركز سيزدهين المپياد علمي دانشجويي قطب چهار كشور كه ارديبهشت امسال براي ‏دانشجويان 11 دانشگاه شمال غرب كشور برگزار شد، دانشجويان دانشگاه‌هاي تبريز، بوعلي سيناي همدان و رازي كرمانشاه به ترتيب با كسب 35،25/16 و 15 درصد ‏قبولين رتبه‌هاي اول تا سوم را در اين مرحله به خود اختصاص دادند. وي با بيان اينكه در اين مرحله از آزمون المپياد دانشجويي كشور در مجموع 80 نفر از دانشجويان ‏به مرحله كشوري راه يافته‌اند، افزود: بر اين اساس به ترتيب 28 ، 13 و 12 نفر از دانشجويان دانشگاه‌هاي تبريز، بوعلي سيناي همدان و رازي كرمانشاه موفق به ‏راهيابي به مرحله بعد شدند كه البته در رشته زيست‌شناسي هر پنج نفر راه يافته و در رشته زبان و ادبيات فارسي چهار نفر اول از دانشجويان دانشگاه تبريز هستند. ‏اكرمي افزود: در اين دوره از المپياد، 392 دانشجو در 15 رشته شامل زبان و ادبيات فارسي، الهيات و معارف اسلامي، علوم اقتصادي، حقوق، شيمي، فيزيك، زيست ‏شناسي، رياضي، آمار، مهندسي برق، مهندسي شيمي، مهندسي عمران، مهندسي مكانيك، مهندسي كامپيوتر، مهندسي كشاورزي (زراعت و اصلاح نباتات) با همديگر به ‏رقابت پرداختند كه البته در رشته طراحي صنعتي با توجه به اينكه اين رشته تنها در دانشگاه هنر اسلامي تبريز وجود دارد، پنج نفر از دانشجويان بر اساس نظر گروه ‏آموزشي و مسئول كميته علمي به مرحله بعدي راه يافتند. معاون آموزشي دانشگاه تبريز با بيان اينكه نتايج مرحله غيرمتمركز سيزدهمين المپياد علمي دانشجويي قطب ‏چهار كشور براي دسترسي علاقه‌مندان در سايت دانشگاه تبريز به آدرس: ‏www.tabrizu.ac.ir‏ قرار گرفته است افزود: بقيه راه يافتگان به مرحله كشوري قطب چهار ‏سيزدهمين المپياد علمي - دانشجويي كشور از دانشگاه‌هاي محقق اردبيلي، زنجان، تربيت معلم آذربايجان و دانشگاه هنر اسلامي تبريز هركدام با پنج دانشجو ، دانشگاه ‏اروميه و دانشگاه صنعتي سهند نيز هر كدام چهار دانشجو را شامل مي‌شوند.ا كرمي هدف از برگزاري المپيادهاي علمي دانشجويي را شناسايي استعدادها و بسترسازي ‏شكوفايي آنها همچنين تقدير از دانشجويان نخبه، ارج نهادن به تلاش علمي دانشجويان و ايجاد جو سالم رقابت در دانشگاهها براي رسيدن به اهداف آموزش عالي اعلام ‏كرد.  گفتني است سيزدهمين دوره المپياد علمي دانشجويي كشور براي نخستين بار در كشور به صورت غيرمتمركز در هفت قطب دانشگاهي كشور به اجرا درمي‌آيد و ‏شهرهاي تهران، بابلسر، مشهد ، تبريز ، اصفهان ، شيراز و كرمان هفت قطب دانشگاهي سيزدهمين المپياد علمي دانشجويي كشور (مرحله غيرمتمركز) را تشكيل ‏مي‌دهند. مرحله نهايي سيزدهمين المپياد علمي - دانشجويي كشور مرداد ماه سال‌جاري برگزار خواهد شد.‏

 
بالای صفحه

بخشهايي از اعجاز علمي قرآن

قسمت ششم:
عقيدهء اسلامي
‏ 7 ـ وفا بعهد:‏
‏ يکي از اعجاز قرآنکريم بوقوع پيوستن آنچه است که از آن خبر داده شده است. وعده هاي ‏خداوند(ج) در قرآنکريم بردو قسم است:‏
‏1ـ وعدهء مطلق.‏
‏2ـ وعدهء مقيد.‏
‏ وعدهء مطلق مثال وعدهء نصرت پيامبر(صلى الله عليه وسلم) و اخراج کسانيکه او را از وطن اصلي اش ‏خارج کردند، يا وعدهء پيروزي مسلمانها برکفار. اين وعده هاي همه اش به خواست پروردگار ‏جهانيان متحقق شده است. مثلاً:‏
‏ إنّا فتحنا لک فتحاً مبيناً. ليغفر لک الله ما تقدّم من ذنبک و ما تأخر، و يتّم نعمته عليک و ‏يهديک صراطاً مستقيماً و ينصرک الله نصراً عزيزاً.( ما فتح کرديم براي تو فتح آشکاري، تا ‏اينکه بيامرزد خطا هاي ترا از گذشته و در آينده و تکميل کند براي تو نعمت خودرا وهدايت کند ‏ترا راه راست و نصرت مکند ترا الله نصرت غلبه)‏
‏ اين وعدهء الهي با فتح مکه و دخول مردم در اسلام گروه گروه تحقق پذيرفت و نعمت ‏پروردگار به بهترين فرزند آدم حضرت محمد(صلى الله وسلم) تکميل گرديد. خداوند(جلّ جلاله) به تحقق اين وعده ‏را اقرار ميکند: إذا جاء نصرالله والفتح و رأيت النّاس يدخلون في دين الله افواجاً. فسبّح بحمد ‏ربّک و استغفره إنّه کان تواباً.( هرگاه بيايد نصرت خداوند(ج) ميبيني مردم را که داخل ميشوند ‏در دين خدا گروه گروه. پس به پاکي ياد کن پروردگار خود و طلب امرزش کن از او، هر آيينه ‏اوست نهايت قبول کنندهء توبه)‏
‏ خداوند(ج) وعدهء خود را به همه پيامبران و دوستانش چنين تحقق ميبخشد: إنّا لننصر رسلنا ‏والّذين آمنوا في الحياة الدّنيا و يوم يقوم الأشهاد.( هرآيينه ما نصرت ميدهيم پيامبران خودرا و ‏کساني را که ايمان آورده اند در زندگي دنيا و روزي که شاهدان بپا خيزند)‏
‏ از وعده هاي مطلق خداوند(ج) اين است: و کان حقاً علينا نصرالمؤمنين. ( و هست برما حق ‏کمک کسانيکه ايمان آورده اند) ‏
‏ نصرت خداوند(ج) بر مؤمنين در جايهاي متعددي، از جمله؛ بدر، احد وغيره جنگهاي ‏بزرگ که تاريخ اسلام شاهد آنها بوده تحقق پذيرفته است. ( ولقد نصرکم الله ببدرٍ و أنتم أذلةٌ ‏فاتقوا الله لعلّکم تشکرون.( هر آيينه پيروز ساخت خدا شمارا در بدر و بوديد شما ناتوان، پس ‏بترسيد از خدا تا شويد شکرگذار)‏
‏ و اين فرمودهء پروردگار: ولقد صدقکم الله وعده إذ تحسّونهم بإذنه.( و راست کرد برشما خدا ‏وعدهء خود را وقتيکه ميکشتيد آنهارا به اجازهء پروردگار) ( تحسّونهم) يعني ميکشتيد آنهارا ‏کشتن ناگهاني.‏
‏ از وعده هاي مطلق پروردگار اين آيت قرآنکريم است: وعدالله الّذين آمنوا منکم وعملوا ‏الصّالحات ليستخلفنّهم في الأرض کما استخلف الّذين من قبلهم...( وعده کرده است الله کساني را ‏که ايمان آورده اند و کارهاي نيک کردند حتما جايگزين ميکنيم ايشانرا در زمين چنانکه ‏جايگزين شدند کساني پيش از ايشان)‏
‏ اين وعده الهي پوره شد و مسلمانها از شرق تا غرب کشورهاي زيادي را فتح کردند، ارتش ‏اسلامي تا اخرين نقاط اين کرهء خاکي رسيد. وقتي ابوبکرصديق وقتي ارتش اسلام را براي ‏جهاد ميفرستاد برايشان اين وعده پروردگار را ياد آور ميشد و به آنها اطمئنان ميداد که پيروز ‏ميشوند.‏
‏ از جمله وعده هاي مطلق و عمومي پروردگار اين فرمودهء اوتعالي است: هوالّذي أرسل ‏رسوله بالهدي و دين الحق ليظهره علي الّدين کله و کفي باالله شهيداً.( اوست ذاتيکه فرستاد ‏پيامبر خود را به هدايت و دن حق تا پيروز گرداند بر همهء اديان و کافيست خدا از روي ‏شهادت)‏
‏ وعده هاي مقيد همانست که مقيد به شرط باشد، از قبيل صبر، تقوي، پشتيباني دين خدا(ج) و ‏امثال اينها. خداوند(ج) فرموده است: إن تنصرالله ينصرکم ويثّبت أقدامکم. يا اين فرمودهء ‏پروردگار: و من يتق الله يجعل له مخرجاً و يرزقه من حيث لا يحتسب. ( وکسيکه بترسد از خدا ‏ميگرداند براي او راهي برون رفت از مشکلات و رزق از جاييکه که گمان ندارد) و يا اين ‏فرمودهء او تعالي: و من يتق الله يجعل له من أمره يسراً.( کسيکه از خدا بترس ميگرداند براي ‏او در کارهايش آساني)‏
در جاي ديگري الله تعالي مسلمانانرا وعده نصرت داده است بشرط اينکه صبر پيشه کنند: يا ‏أيّهاالنّبي حرض المؤمنين علي القتال إن يکن منکم عشرون صابرون يغلبوا مائتين، و إن يکن ‏منکم مائةٌ يغلبوا ألفاً من الّذين کفروا بأنّهم قومٌ لا يفقهون.‏
‏ 8ـ دانش و معارف:‏
‏ از جمله اعجاز علمي قرآنکريم علوم و معارفي است قرآن ذخيره دار آنست، اين علوم و ‏معارف به بلندناي از اعجاب قرار گرفته است که از ساختن شخصي مثل محمد (صلى الله عليه وسلم) خواندن و ‏نگاشتن را نياموخته بود فراتر و برتر است. حتي به همهء ادباء، دانشمندان، فلاسفه، حکماء و ‏درنهايت از نوابغ دنيا محال است که چنين متني علوم و معارفي را ايجاد کنند و اين خود دليل ‏ديگري است بر شکست دشمنان و معاندين اين دين.‏
‏ بعضي ها هم چنين اتهامي را وارد کردند که گويا قرآن برداشته اي از تعاليم کتب سماوي ‏قبل از آنست که محمد(صلى الله عليه وسلم) از علماء اهل کتاب آنرا فراگرفته و در نهايت به خداوند(ج) نسبت ‏داده است تا ازينطريق کسب قداست کند؟( کبرت کلمةً تخرج من أفواههم إن يقولون إلاّ کذباً) ‏
‏ ما در پاسخ نابينايان ميگوييم: قرآن چگونه نسخه اي از کتب سابقه است، حال اينکه روش ‏پيروان اين کتب را بد مي انگارد و با اکثر اعمال و پندارهاي ايشان مخالف است؟ تا اين حد که ‏اکثر فکار و عقايد ايشانرا که در اثر تحريف اين کتاب بمبان آمده است باطل ميداند و براي از ‏ميان برداشتن علم بر افراشته است؟! چگونه ميتواند عقيدهء توحيد با تثليث سازگار باشد، حال ‏اينکه فاصله ميان ايندو همانند زمين و آسمانست؟ آيا اين حکم قاطع پروردگار را که با جزم تمام ‏آنهاي را که احبارها و راهبان خود را بجاي خدا پرستش ميکنند تکفير ميکند و فاجر ميداند: و ‏قالت اليهود عزير ابن الله، وقالت النّصاري المسيح اين الله، ذلک قولهم بأفواههم يضاهئون قول ‏الّذين کفروا من قبلف قاتلهم الله أنّي يؤفکون. إتخذوا أحبارهم و رهبانهم ارباباً من دون الله ‏والمسيح ابن مريم، وما أمروا إلاّ ليعبدوا إلهاً واحداً لا إله إلاّ هو سبحانه عمّّا يشرکون..‏
‏ قرآنکريم در برگيرندهء علوم ومعارف متعددي از قبيل عقايد، عبادات، قوانين و نظم، ‏اخلاق ومعاملات است، همچنان در ديگر عرصه هاي زندگي وضروري از قبيل، تعليم، تربيه، ‏سياست، اقتصاد، فلسفه، جامعه شناسي، تاريخ، اخبار، اصول مناظره و بحث و... دستورات ‏بسيار ارزشمند و والاي دارد. اينها همه وجوهي از اعجاز قرآنکريم است. پس يک مرد ناخوان ‏و کسيکه به مدرسه اي نرفته، وارد دانشگاه نشده و در يک شهر متمدن و علمي هم نه زيسته ‏است چگونه ميتواند کتابي را با اين همه علوم ومعارف و با استدلال و برهان علمي تکميل ‏نمايد. مردي که بيشتر از زندگي خود را در صحرا سپري کرده و به اصل و قواعد اين علوم ‏اندکترين شناختي نداشته و فروعات آنرا از کسي نشنيده است؟!‏
دوست دارم که درينجا طور بسيار مختصر نمونه هاي ازين علوم ومعارف را که در قرآن ‏وجود دارد پيشکش کنم و ميان تعاليم والاي اسلام و تعاليم يهوديت و نصرانيت مقارنه و مقايسه ‏نمايم(هرچيز با مطالعهء ضد آن خوبتر شناخته ميشود).‏
ادامه دارد...

بالای صفحه

تذکراتي چند براي معلمين مدرس قرآن
قسمت اول 
مِنْ وَصِيّةِ رَسُولِ اللهِ صلي الله عليه وآله لِاَبي ذَرّ رضي الله عنه:
«يا اَباذَر اِنَّ شَرَّ النّاس مَنْزِلَةً عِنْدَ اللهِ يَوْمَ الْقِيامَةِ عالِمٌ لايُنْتَفَعُ بِعِلْمِهِ، وَمَنْ طَلَبَ عِلْماً لِيُصْرِفَ بِهِ وُجُوهَ النّاسِ اِلَيْهِ لَمْ يَجِدْ ريحَ الْجِنَّةِ».
پيامبر اكرم صلي الله عليه وآله در سفارش خود به ابوذر مي‌فرمايد: «همانا بدترين مردم از نظر منزلت و موقعيّت در روز قيامت نزد خداوند، دانشمندي است كه از دانش او بهره‌اي به ديگران نرسد، و كسي كه براي جلب توجّه مردم در پي تحصيل برود، بوي بهشت به مشاش نخواهد رسيد.
«يكي از نمونه‌هاي بارز بهره‌رساني علمي مسألة تعليم است»
در اين مختصر، نكاتي كه در موفّقيّت معلّم در امر تدريس ساده و روانخواني قرآن كريم مؤثر است آورده‌ايم:
1ـ معلم بايد بر درس مسلّط بوده، به موضوع درس علاقه داشته باشد و دانش‌آموزان را نيز بشناسد.
شخصي كه مي‌خواهد مسؤوليّت آموزش ساده وروانخواني قرآن كريم را به عهده گيرد، نخست بايد از نظر قرائت قرآن (حداقل در آن سطحي كه مي‌خواهد آموزش دهد) كامل باشد و بتواند قرآن را با هر رسم الخطّي (عربي، فارسي، تُركي و اردو) صحيح، روان و بدون غلط بخواند و اضافه بر آن بايد با كليّة علامت‌هاي موجود در قرآن (از نظر شكل، اسم و تلفّظ صحيح) و جايگاه آن‌ها در كلمات و قاعده‌هاي مربوط به ساده و روانخواني قرآن كريم،‌ آشنايي كامل داشته باشد و آن‌ها را با روشي درست و در خور فهم و استعداد دانش‌آموزان، آموزش دهد.
نكتة ديگر شناخت دانش‌آموزان است كه در طرّاحي آموزشي از آن به عنوان ارزشيابي تشخيصي نام مي‌برند، و اين ارزشيابي قبل از تدريس صورت مي‌گيرد و هدف از آن جمع‌آوري اطّلاعات دربارة ميزان توانايي و پيش دانسته‌هاي دانش‌آموزان در آن رشته مي‌باشد. بديهي است كه در اين ارزشيابي تنها مسائلي مورد پرسش واقع مي‌گردد كه مربوط به آموزش ساده و روانخواني قرآن كريم باشد تا معلّم با در نظر گرفتن آن خصوصيّات، مطالب لازم را در كلاس درس بيان كند و وقت خود را بيشتر صرف توضيح، تمرين و تكرار آن‌ها نمايد و دانش‌آموزان نيز احساس بي‌نيازي از كلاس درس نكنند.
2ـ تعليم هر درسي سه مرحلة اصلي دارد:
الف ـ تهيّه موضوع درس.
ب ـ تدريس آن به دانش آموز.
ج ـ اطمينان يافتن از يادگيري دانش‌آموزان.
مطالبي را كه يك معلّم مي‌خواهد در طول برنامه براي دانش‌آموزان خود بيان كند بايد مشخص باشد و با توجه به مدّت زماني كه براي بيان آن در اختيار دارد، مواد درسي هر جلسه را تعيين و سپس به تدريس آن بپردازد تا بر اثر حاشيه رفتن مجبور نشود در ساعات پاياني، كار خود را با عجله و شتاب به آخر رساند.
بعد از مشخص شدن مواد تدريس و زمان آن و مطالبي كه در هر جلسه بايد گفته شود، نوبت به تدريس آن مي‌رسد. بر معلّم لازم است كه ضمن انتخاب روش مناسب براي تدريس و در نظر گرفتن سطح معلومات و توانايي دانش‌آموزان، طرح كامل درس و طرز اداي مطالب را به خوبي بداند و رؤوس مطالب، تقدّم و تأخّر هريك و هدف اصلي را در نظر داشته باشد و اين كار بدون تهيّة نوشته‌هاي مربوطه و تمرين و آمادگي قبلي به هيچ وجه ممكن نيست؛ و بعد از طي اين مراحل، معلّمين نبايد كار خود را تمام شده انگارند و با خيال راحت هر ساله تحويل دانش‌آموزان خود دهند، بلكه وظيفة هر معلّم است كه از آخرين تحوّلات و نظريّات دانشمندان و محقّقين آن رشته مطّلع شود و در هر موقع آن چه را مناسب و لازم مي‌بيند در برنامه دروس خود بگنجاند.
براي اطمينان يافتن از يادگيري، قبل از شروع هر درس نخست بايد از درس قبل سؤال شود و تمرين صورت پذيرد و با اين كار اضافه بر اين كه ميزان يادگيري دانش‌آموزان خود را آزموده‌ايم، براي افرادي كه در جلسة قبل، درس را خوب ياد نگرفته و يا غايب بوده‌اند نيز خيلي مفيد و موجب آمادگي بيشتر براي يادگيري درس بعدي خواهد بود.
براي آموزش ساده و روانخواني قرآن كريم با توجّه به مطالب فوق، ببينيم چه مراحلي را بايد طي كنيم و چه مطالبي لازم است تدريس شود و اين كار در چند جلسه بايد صورت بگيرد تا دانش‌آموزان به راحتي بتوانند قرآن را روان و بدون غلط بخوانند، وقتي كه قرآن را از اين نظر مورد بررسي قرار مي‌دهيم مي‌بينيم داراي مطالب ذيل مي‌باشد.
الف ـ حروف و الفباي زبان عرب.
ب ـ يك سري علامت‌هايي كه براي صحّت قرائت قرآن وضع گرديده است.
ج ـ يك سري از حروفي كه در نگارش آمده ولي در قرائت تلفّظ نمي‌شود.
د ـ بر عكس مورد جيم، يك سري از حروفي كه در نگارش نيامده ولي بايد در قرائت تلفّظ شود.
با يادگيري مطالب فوق، دانش‌آموزان تنها با ساده خواني قرآن آشنا مي‌شوند و براي روانخواني آن بايد چند روزي روي بعضي از سوره‌هاي قرآن تمرين نمايند تا تسلّط كامل بر روانخواني قرآن پيدا كنند.
تشخيص زمان لازم براي تدريس، مربوط به معلّم است، معلّم بر اساس ارزشيابي تشخيصي كه قبل از تدريس انجام مي‌دهد، مي‌تواند زمان لازم را براي رسيدن به آن هدف، از قبل براي خود معيّن و سپس مطالب فوق را بر اساس ساعاتي كه در اختيار دارد تقسيم‌بندي و به مرور زمان به تدريس آن‌ها بپردازد.
در مورد چگونگي انتخاب روش تدريس مناسب براي ساده و روانخواني قرآن، نحوة تمرين و تكرار مواد تدريس شده در كلاس و همچنين پرسش و تمرين از درس قبل، إن شاء الله در قسمت‌هاي مربوطه توضيح خواهيم داد.
3ـ روش‌ها و فنون كلّي تدريس:
در اين قسمت با دو روش از روش‌ها و فنون كلّي تدريس آشنا مي‌شويم.
الف: روش سخنراني: در اين روش معلّم با بيان خود به توضيح و تشريح مطالب درس و ذكر مثال‌هاي لازم مي‌پردازد؛ ارتباطي كه معلّم با دانش‌آموزان دارد بيشتر از راه شنوايي است. در اين روش تمام عوامل تحت كنترل معلّم است، او مي‌تواند به هر ترتيبي كه خود مي‌پسندد پيرامون موضوع مورد نظر سخن بگويد؛ معمولاً از اين روش بيشتر در تدريس درس‌هايي كه جنبة نظري دارند، مانند تاريخ، فلسفه، ادبيّات و غيره استفاده مي‌شود.
معايب روش سخنراني:
1ـ در اين روش فقط معلّم در حال فعاليّت است و دانش‌آموزان غير فعّال مي‌باشند و در نتيجه يادگيري كم خواهد بود.
2ـ چون به اختلاف‌هاي فردي افراد توجّه نمي‌شود، مطالب براي همه يكسان ارائه مي‌شود.
3ـ دانش‌آموزان بعد از ده الي پانزده دقيقه خسته مي‌شوند.
ب ـ روش پرسش و پاسخ:
در اين روش معلّم با طرح سؤال‌هايي منظّم كه قبلا تهيّه كرده، مطالب و موضوع‌هاي درس را به وسيلة خود دانش‌آموزان بيان مي‌كند، مطلبي كه تفهيم آن مدّ نظر است، ابتدا به صورت مجهول عرضه مي‌گردد به طوري كه توجّه دانش‌آموزان به مسأله مورد سؤال بيشتر جلب مي‌شود. با اين روش معلّم براي ياد دادن مطلبي ابتدا تعادل ذهني دانش‌آموزان را به هم مي‌زند و در آنان توليد نياز مي‌كند، وقتي دانش‌آموزان خود را نيازمند به حلّ مشكل يا كشف مجهول ديدند، حالت سكون و‌آرامش ذهني آن‌ها مختل مي‌شود و به حركت و فعاليّت مجبور مي‌گردند و تا مجهول را نيابند آرام نمي‌گيرند.
ادامه دارد....